Năm Mậu
Tuất – Năm Trung Thành Với Chúa
Lm. Antôn Nguyễn Văn Độ
Chúng ta vừa
bước sang năm mới, năm Mậu Tuất, năm con chó, năm của những chú cho
thông minh và trung thành của cả Phương Đông lẫn Phương Tây. Chó rất
được trân trọng và nâng niu được xem như một loài động vật mang lại
nhiều may mắn, người ta cũng đặt Các chòm sao được đặt tên chó gồm :
Tiểu Khuyển, Đại Khuyển, Lạp Khuyển.
Người Việt Nam
ta, chó là là động vật trung thành, nhưng lại là món khoái khẩu của
nhiều người. Chó được xếp vào 12 con giáp ở vị trí thứ 11 với chi
Tuất nên vì thế năm nay là Tết Mậu Tuất 2018 và thuộc lục súc, nhưng
may mắn “Mèo đến nhà thì khó, Chó đến nhà thì sang”.
Trong nhà đạo,
có lắm chuyện về con chó, từ chuyện vui đến chuyện thật. Chúng ta
cùng mở Kinh Thánh để tìm xem chuyện con chó.
Chó trong
Kinh Thánh
Thiên Chúa
gìn giữ Isreal : “Sẽ không có một con chó nào sủa, dù sủa người hay
sủa thú vật” (Xh 11,6).
Ngài răn dạy
cách thế gìn giữ sự tinh sạch: “Thịt con vật bị thú dữ xé ngoài
đồng, các ngươi đừng ăn, nhưng phải ném cho chó” (Xh 22, 28-30).
Thiên Chúa dạy
Ghêđêôn cách chọn người : “Tất cả những ai thè lưỡi tớp nước như
chó, ngươi hãy để riêng ra” (Tl 7). Dùng chó làm binh khí : “ông
Samson tinh khôn đi bắt ba trăm con chó sói, cột ngược đuôi con này
với đuôi con kia và buộc một chiếc đuốc giữa hai đuôi rồi thả chạy
vào doanh trại của địch quân gây đám cháy lớn và hàng ngũ địch quân
bị rối loạn! (Tl 15, 4)
Chó được dùng
để ám chỉ kẻ tồi : “Philitinh nói với Đavít: "Tao là chó hay sao mà
mầy cầm gậy đến với tao? " (1Sm 17, 43).
Chính Chúa
Giêsu đã dùng hình ảnh con chó để sánh ví dân riêng của Chúa với
người dân ngoại: “Của thánh, đừng quăng cho chó” (Mt 7, 6); “Phải để
cho con cái ăn no trước đã, vì không được lấy bánh dành cho con cái
mà ném cho chó con” (Mc 7, 27).
Cho trong
đời thường
Trong thực tế
có con chó buồn cho tới chết sau khi mất chủ. Nhiều con chó bị bắt
trộm hay bị bán đi nơi xa, nhưng rồi nó lại trổ chuồng tìm về với
chủ cũ. Đúng là : Chó không chê chủ nghèo
Có câu chuyện
người chủ muốn giết con chó để ăn thịt, bèn bắt chó bỏ vào bao bố,
rồi đem con vật đi nhận nước, chẳng may gặp phải dòng sông sâu và
nước xoáy nên anh ta suýt chết đuối. Con chó vùng vẫy thoát ra được,
nó liền lội đến cắn cổ áo người chủ lôi vào bờ cứu thoát anh ta. Con
chó biết chủ của nó, bênh vực chủ khi cần. Dù chủ chỉ là người hành
khất hay người tàn tật, chó vẫn trung thành và ngoan ngoãn.
Bên cạnh các
phần mộ cổ của người Ai Cập, người ta thường dựng hai tượng con chó,
tiêu biểu cho đầy tớ trung thành và biết ơn, ngày đêm canh giữ phần
mộ. Vì thế có câu tục ngữ “Nuôi một con chó trung thành quý hơn
sinh một bầy con bất hiếu”. Nên mới có câu : “Nào ai buôn bán trăm
bề, chẳng bằng nuôi chó huyền đề 4 chân”. Phan Bội Châu đã từng lập
mộ cho chó tại Huế.
Và bài học
từ con chó
Trong kho tàng
ca dao tục ngữ Việt Nam có câu : “Làm người thì khó, làm chó thì
dễ”, nhưng có phải vậy hay không, bởi chó có nỗi khổ của chó, may
mắn được sinh ra làm chó Âu-Mỹ, ăn sung ngủ sướng, có cả di chúc.
Trái lại, bất hạnh cho chó nếu sống ở Phi Luật Tân, Triều Tiên,
Trung Hoa, Việt Nam, thì sớm muộn cũng vào miệng người. Vì sống trên
đời ăn miếng dồi chó.
Thật bất công
khi người ta gán chó vào những kẻ phản phúc lọc lừa, vì trên cõi đời
này, cho dù con chó có bị ruồng bỏ hay thuộc loại chó đói, chó ngu…
thì thủy chung chó chẳng bao giờ phản chủ như con người. Chỉ vì thấp
hèn, nên chó chịu nhiều bất công, chẳng những trong văn chương chữ
nghĩa, mà cả đời sống “lên voi xuống chó” bên cạnh con người hằng
ngày.
Tuy nhiên, chó
có những đặc tính tốt. Chó rất gần với con người và giúp ích cho
loài người như giữ nhà, săn bắt mồi, tìm người, truy lùng thuốc
phiện, ma túy… Chó đâu chó sủa chỗ không , Chẳng thằng ăn trộm cũng
ông ăn mày.
Chó trung
thành, hiểu ý chủ, vâng lời, biết sợ chủ, biết mừng chủ… Con chó
chưa một lần nào trách móc chủ một điều gì dù cho có nhiều lần chủ
xử tệ, bỏ mặc chó. Chủ đi đâu về là nó vui vẻ đến gần tỏ lộ niềm
vui, nếu chủ vui mà vuốt ve nó thì nó đáp ứng, nếu chủ buồn bực điều
gì mà đẩy nó ra, thì nó nằm im không quấy rầy. Nó là một gương xóa
mình, tha thứ, đón nhận và yên ủi.
Con chó trung
thành. Trong các loài vật, có lẽ không có loài nào gắn bó với con
người hơn con chó. Chó trung thành với chủ, gần như tuyệt đối. Chó
tôn thờ chủ, yêu chủ bằng một tình cảm trong sáng, vô tư không bao
giờ có tính hai mặt. Chó biết vui cùng chủ và cũng biết buồn cùng
chủ. Bất luận vào những hoàn cảnh nào, khi bị chủ mắng, thậm chí bị
đánh đòn nó chỉ đau khổ cúp đuôi chui vào một xó, nhưng rồi chỉ ít
phút sau nó lại ngoe nguẩy đuôi để đón chủ về. Chủ giàu hay nghèo,
sướng hay khổ, vui hay buồn, thất bại hay thành công, chó vẫn luôn
khắng khít bên chủ. Thế mới có câu “khuyển mã chi tình”. Còn con
người, người có luôn trung tín hay người chỉ phù thịnh chứ mấy ai
phù suy? Khi chủ được tiền, mọi người ai cũng đòi khao; khi chủ mất
tiền, chẳng thấy ai sẻ chia giúp đỡ. Khi chủ thành công, làm ăn phát
đạt, bạn bè kéo đến chúc mừng, ăn uống đông vui; khi chủ thất bại,
mất mát thì chẳng thấy ma nào bén mảng tới cả, chỉ có mình chó vẫn
luôn bên chủ.
Con chó thẳng
thắn. Người nhà về, chó vui mừng ra đón, vẫy đuôi quấn quýt. Kẻ lạ
đến, chó hướng mắt cảnh giác, lao ra gầm gừ, sủa vang. Yêu nói là
yêu. Ghét bảo là ghét. Còn người, người có thẳng thắn với nhau? Có
dám công khai bày tỏ chính kiến của mình? Cái ma mãnh của con người
là trước mặt nói một đằng, sau lưng lại nói một nẻo; trước mặt thì
giả vờ ca ngợi, sau lưng lại chê bai thậm tệ. Sao người không thẳng
thắn, cởi mở tấm lòng với nhau để cuộc đời thêm tốt, thêm đẹp mà lại
cứ phải đi nói xấu nhau với người thứ ba và lấy làm hả lòng hả dạ về
điều ấy?
Chó phải sủa.
Các Giáo Phụ thường dùng chỉ các bậc cha mẹ hay bề trên không biết
răn đe hay nhắc nhủ cho bề dưới của mình bằng câu ngạn ngữ vắn gọn:
“Khốn cho những con chó không biết sủa!” Nhiệm vụ canh giữ của chó
là sủa mỗi khi có người lạ hay vật cấm mà chó được huấn luyện để
truy lùng phát hiện, mà không sủa lên thì làm sao chủ nhân của nó
biết được? Chó không sủa thì chẳng còn là chó nữa! Tiếng sủa của chó
luôn gây những phản ứng khác nhau: nó làm kẻ trộm tức tối vì việc
gian manh của hắn bị bại lộ; nó có thể làm hàng xóm bực mình vì mất
giấc ngủ ngon; nhưng chắc chắn nó làm người nhà vui mừng vì chó đã
giúp họ tỉnh thức nhận ra được cái ác đang rình rập và ra sức loại
trừ nó.
"Chó sủa vang,
xua đuổi phường gian ác.
Chủ thức dậy,
thắp sáng cả đêm đen…"
Thôi thì cho
dù năm Khỉ, Heo, Mèo, Gà, Chó, Lợn, thì cả tháng nay, mọi người đã
sắm Tết, ăn Tết rồi. Hôm nay ngày đầu năm mới, ai cũng có cảm tưởng
là có cái gì đó mơi mới, nên dùng chữ năm mới. Năm mới mọi cái đều
phải mới.
Từ mấy hôm
nay, chúng ta đã đi chúc tết nhau, và sẽ còn chúc tết nhau nữa.
Thường người dướt tết người trên : con cháu tết ông bà cha mẹ, em
tết anh chị, công nhân viên tết thủ trưởng, kèm theo món quà, tượng
trưng cho tấm lòng thơm thảo. Ngoài bánh chưng bánh tét, hoa đào,
hoa mai… có lẽ không gì nhiều bằng “lời chúc”. Ai cũng muốn dành
những lời chúc tốt đẹp nhất cho gia đình, người thân, bạn bè trong
những ngày này và ngược lại, ai cũng muốn mình được nhận nhiều những
lời chúc. Muốn lời chúc của chúng ta trở thành hiện thực, hãy đặt
tin tưởng, cậy trông và phó thác vào Chúa, bởi tất cả mọi sự đều do
Chúa như lời thánh vịnh viết: “Hãy ký thác đường đời cho Chúa, tin
tưởng vào Người, Người sẽ ra tay” (Tv 36, 5).
Người Kitô hữu
cũng có tập tục, truyền thống rất quí là dâng những giây phút đầu
năm cho Thiên Chúa. Người Kitô hữu mong Chúa đổi mới và chúc lành
cho năm mới. Lời nguyện nhập lễ chúng ta xin :" Nguyện Chúa Trời dủ
thương và chúc phúc, xin tỏa ánh tôn nhan rạng ngời trên chúng con,
cho cả hoàn cầu biết đường lối Chúa, và muôn nước biết ơn cứu độ của
Ngài" (Tv 66, 2-3). Chúa mới chính là gia nghiệp, là cùng đích mà
con người cần phải kiếm tìm và đó cũng chính là sự tồn tại của con
người.
“Các con chớ
áy náy về ngày mai” (Mt 6,34). Chúa luôn muốn mọi người nghĩ đến
hạnh phúc mai hậu của sống mình. Tương lai mỗi người đều nằm trong
tay Thiên Chúa. Với tình thương và lòng nhân hậu của Ngài, chúng ta
luôn tin tưởng và phó thác, bởi Ngài là người Cha luôn muốn những
điều tốt nhất cho con cái. Lo lắng, bận rộn, tất bật làm việc để
tích luỹ và để bảo đảm cho tương lai… tất cả đều tốt và cần thiết,
nhưng cũng nên nhớ một điều “nếu như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất
vả cũng là uổng công”. Hãy làm tốt bao nhiêu có thể, những bổn phận
và trách nhiệm của mình, phần còn lại hãy phó thác trong tay quan
phòng của Thiên Chúa. Ngài sẽ hoàn tất những gì còn lại.
Năm Đinh Dậu
sắp qua, năm Mậu Tuất sắp đến, kính chúc mọi người một năm mới được
mọi sự may lành trong sự quan phòng của Thiên Chúa. Amen.